ขูดหินปูนส่วนใหญ่ไม่เจ็บ มักรู้สึกเสียวฟันเล็กน้อยมากกว่าเจ็บ และถ้าเสียวมากแจ้งทันตแพทย์ใส่ยาชาได้ ใช้เวลาประมาณ 30 นาทีถึง 1 ชั่วโมง ควรทำทุก 6 เดือนหรืออย่างน้อยปีละครั้ง การขูดหินปูนโดยทันตแพทย์ไม่ทำให้ฟันสึกอย่างที่หลายคนเข้าใจ แต่ช่วยป้องกันโรคเหงือกและฟันผุ ผู้มีสิทธิประกันสังคมสามารถใช้สิทธิได้
บทนำ
“ขูดหินปูนเจ็บไหม” เป็นคำถามอันดับหนึ่งที่ทำให้หลายคนไม่กล้าไปหาหมอฟัน ทั้งที่รู้ว่าควรขูดหินปูนทุก 6 เดือน บางคนเลื่อนแล้วเลื่อนอีกเพราะกลัวเจ็บ จนหินปูนสะสมหนาและกลายเป็นปัญหาเหงือกในภายหลัง
ความจริงคือ การขูดหินปูนไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด คนส่วนใหญ่รู้สึกเพียงเสียวฟันเล็กน้อย ไม่ใช่ความเจ็บ และมีวิธีช่วยให้สบายขึ้นได้หลายทาง
บทความนี้จะตอบทุกคำถามที่คนกังวลก่อนขูดหินปูน ตั้งแต่เจ็บไหม ใช้เวลานานแค่ไหน ต้องทำบ่อยแค่ไหน ขูดบ่อยฟันสึกจริงไหม ไปจนถึงการดูแลตัวเองหลังขูด เพื่อให้คุณคลายกังวลและดูแลสุขภาพช่องปากได้อย่างมั่นใจ
ขูดหินปูนเจ็บไหม?
ส่วนใหญ่ไม่เจ็บ คนทั่วไปมักรู้สึกเพียงเสียวฟันเล็กน้อยระหว่างขูด โดยเฉพาะบริเวณที่มีหินปูนเกาะหนาหรือใกล้ขอบเหงือก ความรู้สึกนี้เกิดชั่วคราวและหายไปเองหลังทำเสร็จ หากใครเสียวฟันมาก สามารถแจ้งทันตแพทย์เพื่อใส่ยาชาเฉพาะที่ได้
ระดับความรู้สึกต่างกันไปในแต่ละคน ขึ้นอยู่กับปริมาณหินปูนที่สะสม ความไวของฟันแต่ละคน และสภาพเหงือก ถ้าปล่อยให้หินปูนเกาะหนาและเหงือกอักเสบอยู่แล้ว การขูดอาจรู้สึกมากกว่าคนที่ดูแลช่องปากสม่ำเสมอ นี่เป็นอีกเหตุผลที่ควรขูดสม่ำเสมอ เพราะยิ่งหินปูนน้อย ยิ่งสบายตอนขูด
สำหรับการทำความสะอาดแบบลึกใต้เหงือกในผู้ที่เป็นโรคเหงือก (การเกลารากฟัน) อาจต้องใช้ยาชาเฉพาะที่ และอาจมีอาการเสียวฟันหรือระบมเล็กน้อยหนึ่งถึงสองวันหลังทำ ซึ่งเป็นเรื่องปกติและดีขึ้นได้เอง หากกังวลเรื่องความเจ็บ บอกทันตแพทย์ก่อนเริ่มได้เสมอ เพื่อให้ช่วยดูแลให้สบายที่สุด
หินปูนคืออะไร ทำไมต้องขูด?
หินปูนคือคราบแบคทีเรียหรือคราบพลัคที่แข็งตัวเกาะบนผิวฟันและใต้ขอบเหงือก มีสีเหลืองหรือน้ำตาล เกิดจากคราบพลัคที่ไม่ได้ถูกกำจัดออกจนแข็งตัว ซึ่งเมื่อกลายเป็นหินปูนแล้ว การแปรงฟันเองไม่สามารถขจัดออกได้ ต้องใช้เครื่องมือและความเชี่ยวชาญของทันตแพทย์เท่านั้น
การขูดหินปูนจึงเป็นการกำจัดคราบที่แปรงไม่ออกเหล่านี้ เพื่อป้องกันโรคเหงือกและฟันผุ ซึ่งเป็นการทำความสะอาดที่เข้าถึงคราบและแบคทีเรียที่การแปรงฟันเข้าไม่ถึง หากปล่อยให้หินปูนสะสม จะนำไปสู่เหงือกอักเสบ เหงือกร่น กลิ่นปาก และถ้าลุกลามอาจทำให้เกิดโรคปริทันต์จนฟันโยกและสูญเสียฟันได้
พูดง่าย ๆ คือ การขูดหินปูนไม่ใช่แค่เรื่องความสะอาดหรือความสวยงาม แต่เป็นการป้องกันปัญหาใหญ่ในอนาคต การลงทุนเวลาไม่กี่สิบนาทีทุก 6 เดือน คุ้มค่ากว่าการรักษาโรคเหงือกที่ตามมามาก
ขูดหินปูนใช้เวลานานไหม กี่นาที?
โดยทั่วไปการขูดหินปูนทั้งปากใช้เวลาประมาณ 30 นาทีถึง 1 ชั่วโมง ขึ้นอยู่กับปริมาณและความแข็งของหินปูน รวมถึงการเรียงตัวของฟัน ถ้าฟันซ้อนเกหรือหินปูนเกาะหนา ก็จะใช้เวลานานขึ้นเล็กน้อย
สำหรับคนที่ดูแลช่องปากดีและขูดหินปูนสม่ำเสมอ มักใช้เวลาน้อยกว่า เพราะหินปูนสะสมไม่มาก ในทางกลับกัน คนที่ไม่ได้ขูดมานานหลายปี อาจต้องใช้เวลามากขึ้นหรือแบ่งทำมากกว่าหนึ่งครั้ง หากมีหินปูนสะสมเยอะและเหงือกอักเสบ
โดยส่วนใหญ่การขูดหินปูนเป็นการทำเสร็จภายในนัดเดียว และกลับไปใช้ชีวิตได้ตามปกติทันที ไม่ต้องพักฟื้น เว้นแต่กรณีที่ต้องทำความสะอาดลึกใต้เหงือกสำหรับผู้ที่เป็นโรคเหงือก ซึ่งทันตแพทย์จะวางแผนและนัดเป็นกรณีไป
ต้องขูดหินปูนทุกกี่เดือน?
โดยทั่วไปแนะนำให้ขูดหินปูนทุก 6 เดือน หรืออย่างน้อยปีละครั้ง ซึ่งการทำความสะอาดฟันทุก 6 เดือนช่วยป้องกันโรคเหงือกและฟันผุ แต่ความถี่ที่เหมาะสมอาจต่างกันไปในแต่ละคน ขึ้นอยู่กับความเสี่ยงและพฤติกรรมการดูแลช่องปาก
คนที่อาจต้องขูดบ่อยกว่าทุก 6 เดือน เช่น ทุก 3 ถึง 4 เดือน ได้แก่ ผู้ที่มีหินปูนเกาะเร็ว สูบบุหรี่ เป็นโรคเหงือก มีโรคประจำตัวอย่างเบาหวาน หรือกำลังจัดฟัน ส่วนผู้ที่ดูแลช่องปากดีมากและมีความเสี่ยงต่ำ บางรายอาจขูดปีละครั้งก็เพียงพอ
วิธีที่ดีที่สุดคือให้ทันตแพทย์ประเมินสภาพช่องปากและแนะนำความถี่ที่เหมาะกับคุณ เพราะแต่ละคนมีปัจจัยเสี่ยงต่างกัน การขูดตามรอบที่เหมาะสมช่วยให้หินปูนไม่สะสมจนเป็นปัญหา และทำให้การขูดแต่ละครั้งสบายและรวดเร็ว
ข้อดีและข้อเสียของการขูดหินปูน (ขูดบ่อยฟันสึกจริงไหม?)
ข้อดีของการขูดหินปูนมีมาก ทั้งกำจัดคราบที่แปรงไม่ออก ลดกลิ่นปาก ป้องกันเหงือกอักเสบและโรคปริทันต์ ลดความเสี่ยงฟันผุ และทำให้ฟันสะอาดสดใสขึ้น ที่สำคัญคือช่วยให้ทันตแพทย์ตรวจพบปัญหาในช่องปากได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ
ส่วนความเชื่อที่ว่า “ขูดหินปูนบ่อย ๆ ทำให้ฟันสึก” เป็นความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน การขูดหินปูนโดยทันตแพทย์ที่ใช้เครื่องมือและเทคนิคที่ถูกต้องไม่ได้ทำให้เนื้อฟันสึก เครื่องขูดหินปูนอัลตราโซนิกทำงานด้วยแรงสั่นเพื่อกะเทาะหินปูนออก ไม่ได้ขูดเนื้อฟัน อาการเสียวฟันที่รู้สึกหลังขูดมักเกิดจากบริเวณที่เคยมีหินปูนปกคลุมถูกเปิดออก หรือเหงือกที่กำลังฟื้นตัว ไม่ใช่ฟันสึก และมักหายไปเองในไม่กี่วัน
สิ่งที่ทำให้ฟันสึกจริง ๆ กลับเป็นการแปรงฟันแรงเกินไป การใช้ยาสีฟันที่มีผงขัดหยาบ หรือการกัดฟัน มากกว่าการขูดหินปูนตามปกติ ดังนั้นการขูดหินปูนสม่ำเสมอตามคำแนะนำของทันตแพทย์จึงปลอดภัยและมีประโยชน์มากกว่าโทษ
หลังขูดหินปูนดูแลยังไง ห้ามกินกี่ชั่วโมง?
หลังขูดหินปูนทั่วไป สามารถกินอาหารได้ตามปกติเกือบทันที ไม่จำเป็นต้องงดอาหารนานเหมือนการถอนฟันหรือผ่าตัด แต่ในช่วงแรกที่อาจมีอาการเสียวฟัน ควรเลี่ยงอาหารร้อนจัดหรือเย็นจัดสักพัก เพื่อความสบาย
หากมีอาการเสียวฟันเล็กน้อยในช่วงหนึ่งถึงสองวันแรก เป็นเรื่องปกติและจะค่อย ๆ ดีขึ้นเอง สามารถใช้ยาสีฟันสำหรับฟันเสียวช่วยได้ และควรแปรงฟันเบา ๆ ด้วยแปรงขนนุ่ม ร่วมกับใช้ไหมขัดฟันเป็นประจำ เพื่อชะลอไม่ให้หินปูนกลับมาสะสมเร็ว
สิ่งที่ช่วยให้ผลการขูดหินปูนอยู่ได้นานคือการดูแลช่องปากที่บ้านอย่างสม่ำเสมอ เพราะแม้ทันตแพทย์จะขจัดหินปูนออกได้ แต่การแปรงฟันและใช้ไหมขัดฟันทุกวันคือสิ่งที่ช่วยรักษาเหงือกและฟันให้แข็งแรงในระยะยาว หากดูแลดี การขูดครั้งต่อไปก็จะง่ายและสบายขึ้น
ขูดหินปูนที่ iDentist Clinic ปรึกษาฟรี
ที่ iDentist Clinic การขูดหินปูนดูแลโดยทีมทันตแพทย์เฉพาะทางที่ใส่ใจเรื่องความสบายของคนไข้ ด้วยเทคนิคที่นุ่มนวลและเครื่องมือที่ได้มาตรฐาน ภายใต้ระบบฆ่าเชื้อที่สะอาดปลอดภัย เพื่อให้แม้คนที่กลัวการทำฟันก็รู้สึกผ่อนคลาย ดูรายละเอียดบริการขูดหินปูนเพิ่มเติมได้
ผู้มีสิทธิประกันสังคมสามารถใช้สิทธิค่าทำฟัน (รวมขูดหินปูน อุดฟัน ถอนฟัน) ได้ตามวงเงินที่กำหนดต่อปี โดยที่คลินิกไม่ต้องสำรองจ่าย หากมีปัญหาเหงือกอักเสบร่วมด้วย ทันตแพทย์สามารถประเมินและแนะนำการดูแลโรคเหงือกและปริทันต์ได้ ส่วนผู้ที่จัดฟันอยู่ก็ยังขูดหินปูนได้และควรทำสม่ำเสมอ เพราะเครื่องมือจัดฟันทำให้ทำความสะอาดยากขึ้น
คลินิกเปิดบริการ 3 สาขา ทุกวันถึง 20:00 น. ที่เกษตร แจ้งวัฒนะ และรังสิต หากอยากขูดหินปูนแต่ยังกังวลเรื่องความเจ็บ ทักมาปรึกษาทันตแพทย์ได้ฟรีทาง LINE @identistclinic เพื่อสอบถามและนัดหมายล่วงหน้า
สรุป
ขูดหินปูนส่วนใหญ่ไม่เจ็บ มักรู้สึกเพียงเสียวฟันเล็กน้อย และถ้าเสียวมากสามารถใส่ยาชาได้ ใช้เวลาประมาณ 30 นาทีถึง 1 ชั่วโมง ควรทำทุก 6 เดือนหรือตามที่ทันตแพทย์แนะนำ การขูดหินปูนโดยทันตแพทย์ไม่ทำให้ฟันสึก แต่ช่วยป้องกันโรคเหงือกและฟันผุที่เป็นปัญหาใหญ่กว่ามาก
อย่าปล่อยให้ความกลัวเจ็บทำให้เลื่อนการดูแลช่องปาก เพราะยิ่งขูดสม่ำเสมอ ยิ่งหินปูนน้อยและยิ่งสบายตอนขูด หากคุณอยากขูดหินปูนกับทันตแพทย์ที่ดูแลอย่างนุ่มนวล นัดปรึกษาฟรีกับ iDentist Clinic ได้ที่ทั้ง 3 สาขา เพื่อเริ่มดูแลรอยยิ้มให้แข็งแรงตั้งแต่วันนี้
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ขูดหินปูนเจ็บไหม ใส่ยาชาได้ไหม?
ส่วนใหญ่ไม่เจ็บ มักรู้สึกเพียงเสียวฟันเล็กน้อย โดยเฉพาะบริเวณที่มีหินปูนเกาะหนาหรือใกล้เหงือก หากเสียวมากสามารถแจ้งทันตแพทย์เพื่อใส่ยาชาเฉพาะที่ได้ ระดับความรู้สึกขึ้นอยู่กับปริมาณหินปูนและความไวของแต่ละคน ยิ่งขูดสม่ำเสมอ หินปูนยิ่งน้อย และยิ่งสบายตอนขูด
ขูดหินปูนใช้เวลากี่นาที?
โดยทั่วไปการขูดหินปูนทั้งปากใช้เวลาประมาณ 30 นาทีถึง 1 ชั่วโมง ขึ้นอยู่กับปริมาณและความแข็งของหินปูน รวมถึงการเรียงตัวของฟัน คนที่ขูดสม่ำเสมอมักใช้เวลาน้อยกว่า ส่วนคนที่ไม่ได้ขูดมานานอาจใช้เวลามากขึ้น และทำเสร็จกลับไปใช้ชีวิตปกติได้ทันที
ต้องขูดหินปูนทุกกี่เดือน?
แนะนำให้ขูดทุก 6 เดือน หรืออย่างน้อยปีละครั้ง แต่ผู้ที่มีหินปูนเกาะเร็ว สูบบุหรี่ เป็นโรคเหงือก มีโรคประจำตัว หรือจัดฟันอยู่ อาจต้องขูดบ่อยกว่านั้น เช่น ทุก 3 ถึง 4 เดือน ควรให้ทันตแพทย์ประเมินความถี่ที่เหมาะกับสภาพช่องปากของคุณ
จัดฟันอยู่ขูดหินปูนได้ไหม?
ได้ และควรทำสม่ำเสมอ เพราะการมีเครื่องมือจัดฟันทำให้แปรงฟันและทำความสะอาดยากขึ้น หินปูนและคราบพลัคจึงสะสมง่ายกว่าปกติ การขูดหินปูนระหว่างจัดฟันช่วยป้องกันเหงือกอักเสบและฟันผุรอบเครื่องมือ ทันตแพทย์จะทำความสะอาดอย่างระมัดระวังรอบแบร็กเก็ตและลวด
ขูดหินปูนเบิกประกันสังคมได้ไหม?
ได้ ผู้ประกันตนสามารถใช้สิทธิค่าทำฟันประกันสังคม ซึ่งครอบคลุมการขูดหินปูน อุดฟัน และถอนฟัน ตามวงเงินที่กำหนดต่อปี ที่ iDentist Clinic ใช้สิทธิได้โดยไม่ต้องสำรองจ่าย สามารถทักมาสอบถามรายละเอียดและนัดหมายได้ทาง LINE @identistclinic ทั้ง 3 สาขา
ตรวจทานเนื้อหาโดยทีมทันตแพทย์เฉพาะทาง iDentist Clinic · บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไปเพื่อประกอบการตัดสินใจ ไม่ทดแทนการวินิจฉัยของทันตแพทย์